blog.fotogenia.info

Od jakiegoś czasu z zainteresowaniem obserwuje dwa ściśle połączone ze sobą zjawiska - jedno to, że internet jest coraz młodszy, w sensie że coraz więcej w nim nastolatków, a drugie, że ja jestem coraz starszy. Efekty wynikające z obu tych procesów są dosyć łatwe do przewidzenia - czytając różne dyskusje, blogonotki i tym podobne coraz częściej łapie się za łysą głowę. Przynajmniej tak długo dopóki nie uświadomię sobie po raz kolejny, że młodość musi się wyszumieć, że pstro ma w głowie i że to zupełnie naturalna kolej rzeczy. Rozpoznanie bywa często trudne bowiem choć nie jesteśmy w sieci anonimowi to jednak w jakimś stopniu występujemy w niej incognito. Na dobrą sprawę nigdy nie wiadomo kto kryje się za pseudonimem Eliza, nie wiadomo też czy Eliza Kowalska jest kobietą ani nawet czy w ogóle jest człowiekiem. Gdy dołożymy jeszcze do tego jakiś niewielki acz hałaśliwy procent socjopatów, ludzi niespecjalnie lotnych lecz agresywnych, źle wykształconych czy po prostu nieuczciwych - których, gdy są wyjątkowo uparci, przyjęło się nazywać trollami - to problem staje się całkiem poważny. Jak bowiem rozpoznać intencje, zamiary i kompetencje rozmówcy? Nie bójcie się jednak - nie będzie to kolejny tekst o tym jaka to zła jest ta sieciowa anonimowość. Wbrew pozorom nie mam nic przeciwko. To jest tekst o tym, że zamiast kłócić się, irytować i obrażać lepiej czasem wytłumaczyć. Prosto, cierpliwie - jak dziecku, z którym rozmawiamy. Nawet jeśli zamiast nastolatka po drugiej stronie kabla siedzi równie rozentuzjazmowany dwudziestolatek. Albo zamilczeć.

Dyskutować bowiem można tylko z kimś kto słucha i jest w stanie zrozumieć cudze argumenty oraz wyłożyć własne racje. W innym wypadku to po prostu niemożliwe. Zwłaszcza w przypadku tematów chwytliwych, gorących i wywołujących niezdrowe emocje. A takich jest przecież bez liku. Żeby nie pisać zaraz o małżeństwach homoseksualistów, konkordacie, aborcji, lustracji i całej reszcie “dyżurnych tematów zastępczych” trzymajmy się przez cały czas komputerów. Mamy tu doskonały ekwiwalent - czyli piractwo. Legalność kontra nielegalność. Dozwolony użytek konta niedozwolony. I tak dalej. Dorosły człowiek wie, że przesada szkodzi. Wie, że przymiotniki się stopniują. Zdrowy nastolatek jest bezkompromisowy, przekorny, widzi i przedstawia problem jaskrawo. Albo albo. To wbrew pozorom bardzo cenna rzecz - nigdy nie pozwólcie jej w sobie umrzeć - wymaga jednak konsekwencji, szerokiego oglądu sprawy i znajomości tematu. Samo zaangażowanie nie wystarczy. Nie da się w prosty sposób opisać świata ślizgając się po powierzchni znaczeń, generalizując albo dostosowując fakty do ulubionych teorii. Mam nadzieje, że wybaczycie mi to krótkie kazanie - nie mam żadnych specjalnych praw aby kogokolwiek pouczać. Każdy miał przecież kiedyś naście lat. Nie jestem też wcale taki stary ani taki mądry - moja łysina bierze się z wyboru a nie z konieczności - po prostu wiem, że bloga czytują także ludzie bardzo młodzi, i głównie do nich kieruje te słowa. A że mam odrobinę więcej życiowych doświadczeń więc staram się nimi podzielić… Wiem na przykład, że piractwo nie jest wcale podobne do kradzieży, nielegalny nie zawsze znaczy zły, legalny nie oznacza automatycznie dobry. Opinia, stanowisko czy komentarz to nie prawo. Prawo to nie przekonanie. Przekonanie to nie wiedza. Wiedza to nie doznanie. I tak dalej i tym podobne. Można to osiągnąć tylko weryfikując, podchodząc krytycznie, analizując i konfrontując ze sobą różne zdarzenia i wyciągając z nich, przepraszam za wyrażenie, koherentne wnioski. Pamiętajcie, że ostatecznie można tylko albo szukać i bronić prawdy albo ją ukrywać i omijać. Nie ma trzeciej drogi. Piszę o tym wszystkim bo któryś już raz z rzędu obserwuję jak rodzi się durna plotka, jakie wywołuje emocje i zacietrzewienie. I gdy patrzę na ten tryumf bzdury edytor tekstu mi się w kieszeni otwiera.

Gruchnęła ostatnio wieść, że Apple uważa jailbrekowanie telefonu za nielegalne. Oczywiście nikt nie zadaje sobie pytania czy kiedyś było inaczej? A przecież nigdy nie było - skąd więc nagle ta nowina? Ale to jeszcze nic. Kolejna sensacja ma polegać na tym, że Apple żąda w zamian 2500 dolarów grzywny a nawet pięciu lat więzienia. Co zabawne wnioski w tej sprawie składa do… Biblioteki Kongresu USA. Strach pomyśleć co się stanie jeśli wszechwładny bibliotekarz spojrzy na nie przychylnym okiem, prawda? Co gorsza informacja rozprzestrzenia się na zasadzie głuchego telefonu - jeden coś powie, drugi z grubsza powtórzy, trzeci opowie własnymi słowami, czwarty trochę tylko podkoloruje, piąty słusznie się oburzy, szósty przeklei i tak dalej. Ktoś sprytny po drodze jeszcze temat podkręci, bo przecież chwytliwy tytuł lub przejaskrawione wnioski przyciągają czytelników i wywołują zażartą dyskusję - i gotowe. Mamy komunikat który jest totalnie wstrząsający i kompletnie nieprawdziwy. Co uwiera tym bardziej, że jako źródło rewelacji widnieje zwykle jakiś Reuters albo jak w tym wypadku New York Times. Jednak gdy sięgniemy do źródłowego tekstu łatwo zauważyć, że to nie Apple straszy użytkowników tylko niejaka Jennifer S. Granick czyli prawniczka reprezentująca EFF, która wyolbrzymia konsekwencje sporu tak aby uwypuklić stojące za DMCA zagrożenie. Widać też, że to nie Apple domaga się karania użytkowników lecz, że EFF chce aby rząd zezwolił użytkownikom na jailbreak - the government should allow iPhone owners to circumvent technical barriers. Słowem, oznacza to, że teraz najwyraźniej zabrania. I znów - rząd USA, nie Apple.

Widać wreszcie, że to nie Apple wymyśla te drakońskie kary a że określa je najprawdopodobniej owa nieszczęsna ustawa. Ustawa, która - przypomnijmy - powstała po to aby zabronić tworzenia i rozpowszechniania technologii, przy użyciu których mogą być naruszone cyfrowe mechanizmy ograniczeń kopiowania czyli w istocie po to aby uniemożliwić ripowanie płyt DVD, hakowanie konsol, obchodzenie DRM i tym podobne “zbrodnie”. Warto też zauważyć że całą ta wymiana pism ma charakter czysto abstrakcyjny i służy właściwie tylko wytyczeniu prawnych granic. To wolno, tamto jest zabronione. Bezdyskusyjnie ważny temat ale nikt tu nikogo nie pozwał, nikt nikogo nie skarży, nikt nie siedzi w areszcie, nikt nie ucierpiał. To po prostu kolejna batalia o kształt amerykańskiego prawa. Cały ten zgiełk bierze się stąd, że dziś w myśl obowiązujących w USA przepisów Apple może dochodzić swoich praw w stosunku do osób łamiących zabezpieczenia iPhona. Co jednak nie oznacza przecież, że tak robi ani nawet że chce tak robić. Może. Tak samo jak każdy z nas może oddać sprawę do sądu jeśli poczuje się oszukany, obrażony lub naciągnięty. A EFF chce taką możliwość zablokować. I tyle. Nie ma to nic wspólnego z karaniem, wiezieniem i tak dalej. Co więcej, Apple może przecież utrudniać życie jailbrekowcom znacznie bardziej skutecznie i na tysiąc różnych sposobów - choćby regularnie zmieniając zabezpieczenia tak że ich obchodzenie stanie się w efekcie bardzo uciążliwe - a mimo to tego nie robi. Dlaczego więc nagle miałaby zacząć pozywać kogoś do sądu? Owszem DMCA jest zapewne głupia i szkodliwa ale taką ją sobie Amerykanie napisali, przegłosowali i teraz stosują/zwalczają. Apple ma z tym dokładnie tyle samo wspólnego co z kodeksem drogowym. Gra według tych reguł - to fakt - lecz ich nie stanowi. I mimo całej swojej przewagi nie występuje przeciwko użytkownikom. Przynajmniej na razie. O co więc ten cały hałas? Skąd te dziwaczne wnioski? Czy naprawdę umiejętność czytania ze zrozumieniem to już sztuka dostępna tylko dla nielicznych?

Zrozumcie mnie dobrze - DMCA to jest fatalny przykład “ochrony dóbr intelektualnych”. Podobnie jak DRM, regiony DVD, patentowanie kliknięć i inne tego typu wynalazki. Wcale nie próbuje bronić tego punktu widzenia. Nie próbuje też tłumaczyć Apple - bo zwyczajnie nie mam za co. Dali światu świetny telefon, jednym możliwość zarabiania na nim pieniędzy, innym rozrywki i sporo frajdy. Nie wiesza się, działa jak w reklamach. Nie rozumiem co w tym złego? Że niby źle to zrobili, źle że kontrolują aplikacje w App Store, źle że mają zamknięty kod? Może i źle ale używam ich produktów od lat i jakoś to doktrynalne niespełnienie do mnie nie dociera… Przeciwnie jestem całkiem zadowolony choć przecież daleko im do doskonałości. Psują się tak samo jak wszystkie wyroby człowieka. Ale i tak dają mi więcej satysfakcji niż wyroby konkurencji. Wiem to - bo używam a nie dlatego że sobie wyobrażam. Może tu właśnie tkwi cała tajemnica? Ja rozumiem - żaden normalny człowiek nie patrzy spokojnie jak zabiera się mu prawa, przywileje, mienie albo wolność. Fundacja Elektronicznego Pogranicza (EEF) robi wiele dobrego - nawet jeśli ktoś nie pochwala stojącej za jej kulisami lewackiej ideologii czy wszystkich bez wyjątku postulatów nie sposób przecież odmówić im pewnych racji. Trudno też zaprzeczyć temu, że organizacje walczące o swobody obywatelskie mają swój pozytywny wkład w ostateczny kształt naszej codzienności. Ale to tylko stanowisko, siła przyłożona z jednej tylko strony a nie prawda objawiona. Czasem jest bezsporna, czasem dyskusyjna, czasem wręcz szkodliwa. To zależy. Jeśli więc naprawdę chcecie walczyć “o lepszy świat” i robić to w imię wolności to nigdy nie odmawiajcie jej swoim przeciwnikom - oni też mają swoje racje, też mają swoje prawa i swój punkt widzenia. Słuszność nie leży w atrakcyjnych sloganach, mantrycznym powtarzaniu haseł i prawd ani nawet byciu “po właściwej stronie”. W ten sposób można bardzo łatwo dać się wykorzystać… Istnieje tylko jeden punkt widzenia któremu powinniście być oddani i wierni - wasz własny. Pozwólcie więc innym troszczyć się o swój. W każdym innym wypadku zamiast swobody wybudujecie tylko niewole.